İçindekiler · 16 Bölüm
YDS'de Passive Sorularının Yeri ve Puan Ağırlığı
Passive voice (edilgen çatı), YDS sınavının her bölümünde — cümle tamamlama, cloze test, paragraf, çeviri, restatement — doğrudan veya dolaylı olarak ortaya çıkar. Sınavın ilk yedi sorusu olan cümle tamamlamada ortalama iki, cloze testlerde her paragrafta bir tane, paragraf okuma bölümünde ise neredeyse her cümlede pasif yapı görülür. Bu yüzden konuyu yalnızca grammar olarak değil okuma anlamayı doğru çevirme sürecinin bir parçası olarak da öğrenmek gerekir.
| YDS Bölümü | Passive Görünümü | Soru Tipi |
|---|---|---|
| Cümle tamamlama (1-7) | Tense + passive bir arada | Modal passive (must be done), passive reduction (V3 sıfat) |
| Cloze test (15-24) | Her paragrafta 1 boşluk pasif | Aktif/pasif şık tuzağı, perfect passive |
| Paragraf okuma | Akademik metinlerde yoğun | Çeviri kayması, ana fikir tuzağı |
| Çeviri (cevirmen) | Türkçe-İngilizce dönüşüm | "yapıldı / edildi / yapılır" karşılığı |
| Restatement / Paragraph completion | Aktif-pasif yer değiştirme | Anlam koruyan dönüşüm |
YDS İpucu: Passive konusu YDS'nin diğer her gramer konusundan daha çok puan getirir, çünkü doğrudan dört soruda görülür ve dolaylı olarak paragrafların doğru anlaşılması için zorunludur. Yapısı çok sade: be + V3. Bu iki öğeyi sezdiğinde önündeki şıkkın pasif olduğunu anlarsın; gerisi tense uyumu ve mantık.
Passive'in Mantığı: Aktif mi, Pasif mi?
Türkçedeki "yapıldı, edildi, yapılır, yapılıyor, yapılacak" yapılarının İngilizcedeki karşılığıdır. Etken cümlede özne eylemi yapan kişidir; edilgen cümlede ise özne eylemden etkilenen taraftır. Aktif/pasif ayrımı zaman değişikliği değildir: yalnızca öznenin rolü değişir. Geniş zaman pasifi yine geniş zamandır, geçmiş zaman pasifi yine geçmiş zamandır.
Temel dönüşüm örneği:
Aktif: The committee approved the proposal. (Komite teklifi onayladı.)
Pasif: The proposal was approved by the committee. (Teklif komite tarafından onaylandı.)
Zaman aynı (past), değişen yalnızca öznenin yapan/etkilenen rolü.
Hangi Durumda Pasif Tercih Edilir?
- Eylemi yapan bilinmiyor ya da önemli değilse: The vaccine was developed in 2020. (Aşı 2020'de geliştirildi — kim geliştirdi vurgulanmıyor.)
- Eylem öne çıkarılmak isteniyorsa: Three new species have been identified in the Amazon. (Vurgu yeni türlerin keşfedilmesinde.)
- Akademik ve resmi metinlerde nesnellik için: The data were collected over a decade.
- Talimat, kural ve duyurularda: Smoking is not permitted on the premises.
- Bilimsel süreç anlatımlarında: The sample is heated to 200°C and then cooled.
- Yapanı gizleme niyetinde: Mistakes were made. (Hata yapanın açıklanmaması istendiğinde.)
Hangi Durumda Aktif Tercih Edilir?
- Eylemi yapan kişi cümlenin asıl bilgisi ise: Einstein formulated the theory of relativity in 1915.
- Doğrudan hareketin / kararın faili önemli ise: The CEO announced the merger.
- Konuşma dilinde, gündelik anlatımda — pasif fazla resmi ya da soğuk kalır.
YDS İpucu: Cümle tamamlamada özneye soru sor: "Bu özne kendi başına bu eylemi yapabilir mi?" Yapamıyorsa pasif zorunludur. Örnek: The contract ___ next week. öznesi contract kendi kendini imzalayamaz → pasif gerekli (will be signed).
Passive Yapının Temel İskeleti: be + V3
Pasifin formülü ezberlenebilir kadar sadedir: zamana uygun be fiili + fiilin üçüncü hali (V3). Tüm değişen, be fiilinin hangi zamanda çekimlendiğidir. V3 (written, taken, broken, done, given, made vb.) asla değişiklik göstermez. Bir şıkta be ailesinden bir öğe (am/is/are/was/were/be/been/being) ve hemen arkasında V3 görüyorsan o şık pasiftir.
be + V3 ailesinin tanınması:
am/is/are + V3 → is selected, are produced
was/were + V3 → was destroyed, were elected
be + V3 (modal sonrası) → must be done, can be solved
been + V3 (perfect sonrası) → has been built, had been left
being + V3 (continuous) → is being repaired
Active → Passive Dönüşümünün Dört Adımı
- Cümlenin öğelerini ayır: Özne (S) + fiil (V) + nesne (O) yapısını tespit et. Nesnesi olmayan (intransitive) bir fiilse pasif yapılamaz.
- Nesneyi başa al: Etken cümledeki nesne, edilgen cümlenin öznesi olur. Çoğul/tekil uyumuna dikkat et.
- be fiilini orijinal cümlenin zamanına göre çekimle: Sonra arkasına fiilin üçüncü halini (V3) getir.
- Gerekiyorsa "by + özne" ekle: Eylemi yapan kişi önemliyse "by" ile belirtilir; önemsiz ya da bilinmiyorsa atlanır.
Adım adım örnek:
Aktif: The architect designed the building in 1925.
1) S = the architect · V = designed (past) · O = the building
2) Nesneyi başa: The building...
3) be + V3: past olduğu için was designed
4) Pasif: The building was designed in 1925 (by the architect).
Önemli: Şıkta be ailesi yoksa o şık pasif değildir. has discovered aktif (Present Perfect), has been discovered pasif (Present Perfect Passive). İkisi arasındaki tek fark been; ama anlam tamamen tersine döner.
Tense'lere Göre Passive Formları — Tüm Yapıların Özet Tablosu
Aşağıdaki tablo YDS'nin temel araç kutusudur. Zamana göre be fiilinin çekimi değişir, V3 sabit kalır. Şıklarda gördüğün her pasif yapı bu on yapıdan biriyle eşleşir.
| Tense | Aktif | Pasif | Türkçe |
|---|---|---|---|
| Simple Present | V1 / Vs | am / is / are + V3 | yapılır / edilir |
| Simple Past | V2 | was / were + V3 | yapıldı / edildi |
| Simple Future (will) | will + V1 | will be + V3 | yapılacak / edilecek |
| Be going to | am/is/are going to + V1 | am/is/are going to be + V3 | yapılacak |
| Present Continuous | am/is/are + Ving | am / is / are being + V3 | yapılıyor |
| Past Continuous | was/were + Ving | was / were being + V3 | yapılıyordu |
| Present Perfect | have/has + V3 | have / has been + V3 | yapılmıştır |
| Past Perfect | had + V3 | had been + V3 | yapılmıştı |
| Future Perfect | will have + V3 | will have been + V3 | yapılmış olacak |
| Future Continuous | will be + Ving | will be being + V3 (nadir) | yapılıyor olacak |
Hafıza anahtarı: Tüm tablo tek formüle sığar — "be + V3, be'yi tense'e göre çek, V3'ü asla dokunma." Present Perfect Passive'de iki been yoktur: orijinal yapının "been" formu zaten var, be fiilinin V3'ü onunla birleşir → have/has + been + V3.
Pasifleşmeyen / Çok Nadir Pasifleşen Tense'ler
- Present Perfect Continuous: has/have been being + V3 teorik olarak vardır, anadil konuşucuları kullanmaz. YDS'de doğru cevap olarak gelmez.
- Past Perfect Continuous: had been being + V3 — pratikte yok.
- Future Perfect Continuous: Pasif yoktur.
Dikkat: Şıkta iki being ya da been being kombinasyonu görürsen o şıkkı ele. has been being written yapısı teknik olarak çevrilebilir ama sınavda hiçbir zaman doğru cevap olmaz; çeldirici amacıyla yerleştirilmiştir.
Modal + Passive — Yardımcı Fiillerle Edilgen Yapı
Modal yardımcı fiiller (can, could, may, might, must, should, ought to, will, would, have to, need to) pasifte aynı mantıkla kullanılır: modal + be + V3. Modal'dan sonra be fiili daima yalın hâlinde (V1) gelir, fiilin üçüncü hali (V3) sabittir. Ne tense'in çekimi değişir, ne de modal kendine özgü çekim alır.
Present / Future Modal Passive — Genel Form
Formül: modal + be + V3
- The contract must be signed by Friday. (Sözleşme Cuma'ya kadar imzalanmalıdır.)
- This medication can be obtained only with a prescription. (Bu ilaç sadece reçeteyle alınabilir.)
- Students should be encouraged to ask questions. (Öğrenciler soru sormaya teşvik edilmelidir.)
- The decision will be made by the board next week. (Karar gelecek hafta yönetim kurulu tarafından verilecek.)
- Calculators may be used during the test. (Sınavda hesap makinesi kullanılabilir.)
- The proposal could be reviewed at the next meeting. (Teklif bir sonraki toplantıda gözden geçirilebilir.)
Perfect Modal Passive — Geçmişe Yönelik Edilgen Modal
Geçmişte yapılmış / yapılmamış olan eylemler için kullanılır. Formül: modal + have been + V3. YDS'nin en sık tuzak alanlarından biridir.
| Yapı | Örnek | Anlam |
|---|---|---|
| must have been + V3 | The window must have been broken by the storm. | kırılmış olmalı (kesin çıkarım) |
| should have been + V3 | The report should have been submitted yesterday. | teslim edilmeliydi (yapılmadı, pişmanlık) |
| could have been + V3 | The accident could have been prevented. | önlenebilirdi (önlenmedi, kaçırılan fırsat) |
| may / might have been + V3 | The keys may have been left at the office. | unutulmuş olabilir (belirsiz tahmin) |
| can't / couldn't have been + V3 | The package can't have been delivered yet. | teslim edilmiş olamaz (kesin red) |
| needn't have been + V3 | The form needn't have been printed. | basılmasına gerek yoktu (gereksiz yere basıldı) |
| ought to have been + V3 | The application ought to have been filed earlier. | daha erken yapılmalıydı |
| would have been + V3 | The project would have been completed if we had had more time. | tamamlanmış olurdu (3. tip conditional sonucu) |
YDS İpucu: should have been V3 ve must have been V3 ayrımı klasik tuzaktır. "Should have been" pişmanlık / yapılmadı anlamı taşır: The contract should have been signed last week (geçen hafta imzalanmalıydı ama imzalanmadı). "Must have been" ise kesin çıkarım: The door must have been opened by someone (birisi tarafından açılmış olmalı — açık olduğunu görüyoruz).
Modal Passive'de Sık Görülen Hatalar
- Modal sonrasında be'yi çekmek: *must was done yanlış → doğrusu must be done. Modal'dan sonra be daima yalın.
- Perfect modal'da been'i atlamak: *should have done aktif anlam verir; pasif için should have been done gerekir.
- Modal yerine "to" eklemek: *must to be done yanlış. Modal'dan sonra to gelmez (ought to istisna).
Gerund + Passive — Fiilimsi Edilgen Yapısı
Gerund (Ving / fiilimsi), bir cümlede isim gibi görev yapan fiildir. Pasif gerund'un formülü being + V3'tür. Avoid, enjoy, mind, deny, admit, suggest gibi gerund alan fiillerden sonra ve preposition'lardan (after, before, by, of, on, without, instead of) sonra kullanılır.
Pasif Gerund'un Tipik Kullanımları
- Preposition + being V3:
- She is afraid of being criticized in public. (Toplum içinde eleştirilmekten korkuyor.)
- The contract was signed without being read carefully. (Sözleşme dikkatlice okunmadan imzalandı.)
- After being notified, the family arrived at the hospital. (Bilgilendirildikten sonra aile hastaneye geldi.)
- avoid / enjoy / hate + being V3:
- He avoids being asked personal questions. (Kişisel soru sorulmaktan kaçınır.)
- Children enjoy being read stories at bedtime. (Çocuklar yatmadan önce kendilerine masal okunmasından hoşlanır.)
- She hates being interrupted while working. (Çalışırken sözünün kesilmesinden nefret eder.)
- deny / admit + being V3 / having been V3:
- The suspect denied being involved in the crime. (Şüpheli suça karıştığını reddetti.)
- He admitted having been warned beforehand. (Önceden uyarıldığını kabul etti.)
- worth + being V3:
- This issue is worth being discussed in detail. (Bu konu ayrıntılı olarak tartışılmaya değer.)
Perfect Gerund Passive — having been + V3
Geçmişte yapılmış / yapılmış-olarak edilmiş eylemler için: having been + V3. Çevirisi "yapılmış olmak / edilmiş olmak" şeklindedir.
- He resented having been overlooked for the promotion. (Terfi için göz ardı edilmiş olmasından alındı.)
- The witness recalled having been threatened by the defendant. (Tanık sanık tarafından tehdit edilmiş olduğunu hatırladı.)
YDS İpucu: Pasif gerundun kalıp anahtarı being kelimesidir. Şıkta being + V3 kombinasyonu varsa ve cümlede gerund alacak bir fiil/preposition mevcutsa o şık doğru olabilir. fascinated by being chosen, after being elected, without being noticed gibi kalıplar paragraf okumada da yoğun şekilde geçer.
Infinitive + Passive — to be V3 ve to have been V3
Infinitive (mastar / "to + V1") cümlede özne, nesne ya da sıfat tamlayıcısı görevinde gelir. Pasif formu to be + V3'tür. want, need, expect, hope, refuse, seem, appear, be likely gibi mastar alan fiillerden sonra kullanılır.
Present Infinitive Passive — to be + V3
- The patient wants to be examined by a specialist. (Hasta uzman tarafından muayene edilmek istiyor.)
- The contract needs to be reviewed before the meeting. (Sözleşmenin toplantıdan önce gözden geçirilmesi gerekiyor.)
- I expect to be promoted by the end of the year. (Yıl sonuna kadar terfi ettirilmeyi bekliyorum.)
- The organization aims to be recognized internationally. (Kuruluş uluslararası tanınmayı amaçlıyor.)
- The campaign is likely to be cancelled due to bad weather. (Kötü hava nedeniyle kampanyanın iptal edilmesi muhtemel.)
Perfect Infinitive Passive — to have been + V3
Daha önce gerçekleşmiş / gerçekleşmiş olarak gerçekleşmiş eylemler için: to have been + V3. Cümlenin asıl yüklemiyle aynı zamanda değil, ondan önce olan bir olayı belirtir.
- He claims to have been deceived by the salesman. (Satıcı tarafından kandırılmış olduğunu iddia ediyor.)
- She is said to have been chosen for the lead role. (Baş rol için seçildiği söyleniyor.)
- The artifact appears to have been crafted in the 12th century. (Eserin 12. yüzyılda yapıldığı görünüyor.)
Önemli kural: Pasif bir yapının arkasından gelen fiilimsi her zaman infinitive'dir, gerund değil. Kuralın özeti şudur: "Pasif yapının ardından gelen fiilimsi, çevirisi ne olursa olsun infinitive olmak zorundadır." Örnek: The students are expected to study hard. Burada normal kuralda gerund beklenirdi (expect + Ving) ama özne pasif yapıda olduğu için infinitive zorunludur.
Causative — Have / Get / Make / Let Yapıları
Causative (ettirgen) yapı, bir eylemi kendimiz yapmak yerine başkasına yaptırmak anlamı taşır. Türkçede "yaptırmak, ettirmek, izin vermek" karşılıklarına denk gelir. Konu pasif çatının doğal devamıdır çünkü pek çok causative kalıbında V3 kullanılır.
1) Aktif Causative — Kime Yaptırdığımız Belirli
Kalıp: have / make / let + sb + V1 ve get + sb + to V1. "sb" (somebody) eylemi yapacak kişidir.
| Kalıp | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| have sb V1 | The director had the assistant prepare the slides. | Müdür asistanına slaytları hazırlattı. |
| make sb V1 | The teacher made the students rewrite their essays. | Öğretmen öğrencilere kompozisyonlarını yeniden yazdırdı. |
| let sb V1 | My parents let me stay out late on weekends. | Ebeveynlerim hafta sonları geç saate kadar dışarıda kalmama izin verir. |
| get sb to V1 | She got her brother to help with the project. | Kardeşine projeyi konusunda yardım ettirdi. |
| allow sb to V1 | The teacher allowed the students to use dictionaries. | Öğretmen öğrencilerin sözlük kullanmasına izin verdi. |
Kritik fark — get vs have/make/let: have, make, let'ten sonra fiil yalın hâldedir (V1). Ancak get'ten sonra to gelir: get somebody to do something. Sınav çeldiricilerinde bu ayrım sıkça test edilir.
2) Pasif Causative — Kim Yaptığı Önemsiz
Kim yaptığı sorununu dışarıda bırakmak istediğimizde have / get + something + V3 kalıbını kullanırız. "Something" yapılacak şey, V3 ise yapılacak eylemdir. Bu yapıda eylemi yapan kişi belirtilmez.
- I had my phone repaired after I dropped it. (Düşürdükten sonra telefonumu tamir ettirdim.)
- She got her hair cut at a new salon. (Yeni bir kuaförde saçını kestirdi.)
- We had the documents translated into English. (Belgeleri İngilizceye çevirttik.)
- I need to get my eyes tested before driving. (Sürmeden önce gözlerimi muayene ettirmem gerekiyor.)
- They had their house painted last summer. (Geçen yaz evlerini boyattılar.)
Causative Soru Tipi: have / get + something + V3 vs have / get + somebody + V1
Bu iki yapı YDS'de en çok karıştırılan causative kalıplarıdır. Ayrımı şu sorularla yap:
- Boşluğun arkasında kişi mi var, nesne mi? Kişi ise V1, nesne ise V3.
- Cümlede "by" var mı? "by + agent" görüyorsan pasif causative ihtimali artar.
- Çeviri "yaptırdım" mı yoksa "ben yaptım" mı? Yaptırdım = causative; ben yaptım = aktif.
3) Get + Adjective / V3 — Sıfattan Eyleme Geçiş
Get fiili sıfat ya da V3 ile birleştiğinde bir durumdan başka bir duruma geçişi anlatır. Pasif tonu taşır çünkü özne eylemden etkilenir.
- All my notes got soaked in the rain. (Notlarım yağmurda sırılsıklam oldu.)
- She got upset when she heard the news. (Haberi duyunca üzüldü.)
- We got married three years ago. (Üç yıl önce evlendik.)
- I got tired after working twelve hours straight. (Aralıksız on iki saat çalıştıktan sonra yoruldum.)
YDS İpucu: "Get + V3" Amerikan İngilizcesinde "be + V3" yerine sıkça kullanılır. The window got broken in the storm = The window was broken in the storm. Anlam farkı yoktur ama YDS'de get-passive görmeye alış: paragraf okumada özellikle.
Reporting Verb + Passive — Söyleniyor / Düşünülüyor Yapıları
Reporting verb passive, akademik metinlerde ve YDS paragraflarında çok yaygın bir kalıptır. Genel görüşleri, iddiaları, bilimsel kanıları aktarmada kullanılır. İki ana kalıbı vardır.
1) Kalıp: It is said / believed / thought + that + clause
Bu yapı genel düşünceleri, kabul gören bilgileri aktarır. Türkçedeki "söyleniyor ki / inanılıyor ki / düşünülüyor ki" karşılıklarına denk gelir.
- It is said that regular exercise improves cognitive function. (Düzenli egzersizin bilişsel işlevi iyileştirdiği söyleniyor.)
- It is believed that the universe began with the Big Bang. (Evrenin Büyük Patlama ile başladığına inanılıyor.)
- It was reported that the missing hiker had been found alive. (Kayıp dağcının canlı olarak bulunduğu rapor edildi.)
- It has been suggested that the law should be amended. (Yasanın değiştirilmesi önerilmiştir.)
Bu yapıda kullanılan tipik fiiller: say, believe, think, claim, suggest, report, expect, know, assume, consider, find, observe, recognize, acknowledge, suppose.
2) Kalıp: Subject + is / was said + to V1 / to have V3
Aynı bilgiyi farklı bir yapıyla aktarmak için kullanılır. Eğer söylenen şey aynı zamanda gerçekleşiyorsa to V1 (to be V3 pasifte), öncesinde gerçekleşmişse to have V3 (to have been V3 pasifte) gelir.
| Eş Anlamlı İki Kalıp | Çeviri |
|---|---|
| It is believed that he is innocent. He is believed to be innocent. |
Onun masum olduğuna inanılıyor. |
| It is said that she has won the prize. She is said to have won the prize. |
Onun ödülü kazandığı söyleniyor. |
| It was reported that the bridge had collapsed. The bridge was reported to have collapsed. |
Köprünün çöktüğü rapor edildi. |
| It is known that bees are essential for pollination. Bees are known to be essential for pollination. |
Arıların tozlaşma için zorunlu olduğu biliniyor. |
YDS İpucu: Reporting verb passive YDS paragraf okumalarının ilk cümlesinde sıkça karşına çıkar: "It is widely accepted that...", "Recent studies have shown that...", "The researchers are believed to have discovered..." gibi kalıplar. Paragrafın ana fikrini bu cümlelerden çıkartabilirsin.
Stative Passive (Doğuştan Pasif Yapılar)
Bazı yapılar görüntü olarak aktif ama dilbilgisi olarak pasiftir. Bunlara stative passive ya da doğuştan pasif denir. Türkçeye aktif olarak çevrilseler bile İngilizcede her zaman pasif kullanılırlar.
| Kalıp | Türkçe karşılık |
|---|---|
| be interested in | ilgilenmek (aktif gibi ama dilbilgisi olarak pasif) |
| be known for / as | ile / olarak tanınmak |
| be based on | üzerine kurulu olmak |
| be associated with | ile ilişkilendirilmek |
| be related to | ile bağlantılı olmak |
| be tired of / bored with | bıkmış / sıkılmış olmak |
| be accustomed to | alışkın olmak |
| be covered with / in | ile kaplı olmak |
| be filled with | ile dolu olmak |
| be landlocked | karayla çevrili olmak |
| be qualified for | uygun / yetkili olmak |
Passive Reduction — Sıfat Cümleciğinin Kısaltılması
Bir ismi niteleyen sıfat cümleciği (relative clause) pasif yapıda kurulmuşsa — yani "which / that / who + be + V3" kalıbındaysa — kısaltılabilir. Bu kısaltmaya passive reduction denir. YDS'de cümle tamamlama sorularının en sık tipi budur.
Kuralın Mantığı
"which / that / who" bağlaçlarının hemen arkasında be fiili (is, was, has been, had been vb.) geliyorsa: bağlaç + be fiili atılır, geriye yalnızca V3 (past participle) kalır. Kalan V3, ismin hemen arkasına gelir ve onu sıfat gibi niteler.
Adım adım reduction:
Tam: The book which was written by Orhan Pamuk became a bestseller.
Reduction (which + was atıldı): The book written by Orhan Pamuk became a bestseller.
Daha Fazla Reduction Örneği
- The candidates who were selected for the program will start their training. → The candidates selected for the program will start their training.
- The questions that are asked most frequently appear in the FAQ section. → The questions asked most frequently appear in the FAQ section.
- The issues which were discussed earlier remain unresolved. → The issues discussed earlier remain unresolved.
- The theory that has been accepted worldwide originated in the 19th century. → The theory accepted worldwide originated in the 19th century.
- The data which were collected over a decade form the basis of the study. → The data collected over a decade form the basis of the study.
- The report that was prepared by the committee outlines the main concerns. → The report prepared by the committee outlines the main concerns.
Active Reduction ile Karıştırılması
Etken sıfat cümleciği kısaltılırken V3 değil Ving kullanılır. Bu en sık karıştırılan iki kuralın temel ayrımıdır.
Karıştırmayın:
Active reduction: The man who is waiting at the door → The man waiting at the door. (Ving — eylemi yapıyor)
Passive reduction: The letter that was sent yesterday → The letter sent yesterday. (V3 — eylemden etkileniyor)
Hızlı test: Niteliyen kişi/şey eylemi yapıyor mu (active → Ving) yoksa eylemden etkileniyor mu (passive → V3)?
Reduction'ın YDS'de Görünüm Tipleri
- Cümle tamamlamada V3 boş şıkta: The novel ___ in 1923 portrays life in rural Anatolia. → doğru cevap written. (Roman yazılan değil; yazıldı + niteliyor.)
- Boşluk ve hemen arkasında "by + agent": Pasif reduction'a güçlü işaret. The painting ___ by Picasso sold for millions. → painted.
- İsim + V3 + zaman/yer ifadesi: The artifacts ___ at the site date back to the Bronze Age. → discovered.
- Reduction içinde başka pasif: The applicants ___ for the position must submit their CVs. → shortlisted.
YDS İpucu: Cümle tamamlamada bir isimden hemen sonra V3 kalıbı görüp boşluk düştüğünde, çoğu zaman bu passive reduction'dır. Doğru cevap V3 formundadır; Ving, to V1 ya da V1 şıkları yanıltıcıdır. Bunu bir alışkanlık hâline getirdiğinde sınavın 1-7 cümle tamamlama bölümünü daha hızlı çözersin.
Aktif vs Pasif — Anlam Farkı ve Çeviri Kayması
YDS'de en çok puan kaybettiren tuzaklardan biri, aktif ve pasif şıkların yan yana sunulduğu cümlelerdir. Tek bir be ekinin varlığı/yokluğu cümlenin anlamını tamamen tersine çevirebilir.
| Aktif | Pasif | Anlam Farkı |
|---|---|---|
| Women denied the right to vote. | Women were denied the right to vote. | Kadınlar oy hakkını reddetti → Kadınlara oy hakkı tanınmadı |
| The committee elected the president. | The president was elected by the committee. | Odak: komite → Odak: başkan |
| The doctor examined the patient. | The patient was examined by the doctor. | Odak: doktor → Odak: hasta |
| Someone has stolen my passport. | My passport has been stolen. | Biri pasaportumu çaldı → Pasaportum çalındı |
| The suspects questioned the witnesses. | The suspects were questioned by the police. | Şüpheliler tanıkları sorguladı → Şüpheliler polis tarafından sorgulandı |
Paragraf Okumada Pasif Çevirisi Hataları
YDS paragrafında pasif çevirisi yapılmadığında ortaya çıkan kayma örnekleri:
- "the data collected" yapısı: "toplanan veri" olarak çevrilir, "veri toplama" değil. Burada collected passive reduction'dır.
- "It is widely believed that..." kalıbı: "Yaygın olarak inanılır ki..." şeklinde çevrilir. Genel kanaat aktarımıdır.
- "the building constructed in 1920" yapısı: "1920'de inşa edilen bina" olarak çevrilir. "Bina inşa etti" diye çevirirsen cümle saçma olur.
- "is said to have V3" kalıbı: Geçmişte yapıldığı söylenen olayı aktarır. The artifact is said to have been crafted in the 12th century = "Eserin 12. yüzyılda yapıldığı söyleniyor."
Aktif/Pasif Şık Tuzağında Karar Verme
- Özneye soru sor: "Bu özne eylemi yapabilir mi?" Yapamıyorsa pasif zorunlu.
- Boşluğun arkasına bak: Hemen arkasında nesne (isim) varsa aktif olabilir; preposition (by, in, for, on, with vb.) varsa pasif.
- Mantıklı çeviri yap: Hangi şık çevrildiğinde paragrafın akışına uyar?
- Güçlü çeldiriciye dikkat: "kalbin tarif edilmesi genel bir yargıdır" tarzı genelleme cümlelerinde pasif çoğunlukla doğru cevaptır.
Klasik tuzak: "The committee discussed" (komite tartıştı, aktif) ile "The committee was discussed" (komite tartışıldı, pasif) cümleleri tek be farkıyla tamamen zıt anlamdadır. Komitenin aktif tartışıcı mı yoksa tartışılan kurum mu olduğunu paragrafın bağlamından bul.
Geçişli vs Geçişsiz Fiiller — Hangi Fiil Pasifleşmez?
Bir fiilin edilgen yapılabilmesi için nesne almış olması (geçişli / transitive olması) gerekir. Nesnesi olmayan (geçişsiz / intransitive) fiiller asla edilgen yapılamaz. Bu, YDS'de en çok karıştırılan kurallardan biridir çünkü bazı geçişsiz fiiller pasif gibi görünebilir.
Pasifleşmeyen Fiiller (Intransitive)
| Fiil | Anlamı | Yanlış Pasif |
|---|---|---|
| happen, occur, take place | olmak, gerçekleşmek | *was happened yanlış |
| arrive, come, go | varmak, gelmek, gitmek | *was arrived yanlış |
| die, pass away | ölmek, vefat etmek | *was died yanlış |
| fall, rise, drop, decline | düşmek, yükselmek, azalmak | *was fallen yanlış |
| seem, appear, look | görünmek | *was seemed yanlış |
| exist, live, belong | var olmak, yaşamak, ait olmak | *was existed yanlış |
| disappear, vanish | kaybolmak | *was disappeared yanlış |
| sleep, rest, wait | uyumak, dinlenmek, beklemek | *was waited yanlış |
| graduate | mezun olmak | aktif "mezun olmak" pasif gibi görünür |
Yanlış kullanım:
The accident was happened yesterday. (YANLIŞ) → The accident happened yesterday. (DOĞRU)
My grandmother was passed away last year. (YANLIŞ) → My grandmother passed away last year. (DOĞRU)
The students were graduated last June. (YANLIŞ) → The students graduated last June. (DOĞRU)
Çift Nesne Alan Fiiller (Double Object Verbs)
Bazı fiiller iki nesne alır: dolaylı nesne (kime?) + doğrudan nesne (neyi?). Bu fiiller edilgen yapıldığında iki farklı pasif cümle üretebilir.
Bu gruba giren fiiller: give, send, tell, ask, offer, show, teach, buy, lend, pay, promise, owe, write, throw.
Örnek — give fiili: Aktif: They gave her (dolaylı nesne) a prize (doğrudan nesne).
Pasif 1 (dolaylı nesne önde): She was given a prize.
Pasif 2 (doğrudan nesne önde): A prize was given to her.
İkisi de doğrudur; ancak Pasif 1 (kişi öznede) İngilizcede daha yaygın kullanılır.
Çözüm Stratejisi — Pasif Sorularını Üç Adımda Çöz
YDS'de pasif soruları çözmenin en hızlı yolu üç adımlı bir akıştır. Cümle tamamlama (1-7) bölümünde her tense / pasif sorusunu bu akışla çözmek mümkündür. Aşamalar şıkları sıralı olarak eler.
Adım 1 — Özneye "Yapan mı, Yapılan mı?" Sorusunu Sor
Boşluğun yer aldığı cümlenin mantıksal öznesini belirle ve özneye şu soruyu sor: "Bu özne eylemi yapabilir mi, yoksa eylemden etkilenir mi?"
- Özne yapan ise → aktif şıkkı işaretle.
- Özne yapılan ise → pasif şıkkı işaretle (be + V3).
- Bu adımda şıkların yarısı elenir.
Örnek:
The ancient manuscript ___ in a remote monastery in the 19th century.
Soru: Manuscript kendi kendini keşfedebilir mi? Hayır.
Karar: Pasif gerekli → was discovered.
Adım 2 — Zarflama Noktasını (Anahtar Kelimeyi) Bul
Cümlede tense'i belirleyen kelime ya da ifadeyi tespit et. Bu kelime, hangi pasif yapısının zorunlu olduğunu söyler.
| Anahtar Kelime | Tense / Pasif |
|---|---|
| yesterday, last week, in 1990, ago | Simple Past Passive (was/were V3) |
| tomorrow, next year, in two days | Future Passive (will be V3) |
| since, for + duration, lately, recently, so far, up to now | Present Perfect Passive (have/has been V3) |
| over the past decade, in recent years | Present Perfect Passive |
| by + zaman, before + past olay | Past Perfect Passive (had been V3) |
| by next year, by 2030 | Future Perfect Passive (will have been V3) |
| at this moment, currently, now (eylem süreci) | Present Continuous Passive (is/are being V3) |
Adım 3 — Tense Uyumunu (Konkordans) Kontrol Et
Birden fazla yüklem içeren cümlelerde tense'lerin uyumlu olması gerekir. Pasif yapı sadece doğru aile içinde işe yarar:
- Present + Present uyumludur: It is reported that the project is being delayed.
- Past + Past uyumludur: It was reported that the bridge had been damaged.
- Past + Present uyumsuzdur (zaman ifadesi yoksa): *It was reported that the project is delayed. Genelde yanlış.
- Future + Present (zaman bağlacı): when, before, after, until + present → asıl yüklem future. Örnek: The decision will be made when the data is reviewed.
YDS İpucu: Üç adımı sırayla uyguladığında ortalama bir pasif sorusunu 30 saniyede çözebilirsin. Önce özne sorusu (yapan/yapılan), sonra anahtar kelime (tense), son olarak uyum kontrolü. Çevirme aşamasına çoğu zaman gerek kalmaz çünkü bu üç filtre şıkları teke indirir.
Pratik Akış — Bir Soru Üzerinden
Soru: Recent studies suggest that remarkable progress ___ in the treatment of Alzheimer's disease over the past decade.
A) makes B) is making C) has made D) has been made E) was making
Çözüm:
- Özneye sor: "Progress" (ilerleme) kendi kendini "yapamaz". Pasif gerekli. → A, B, C, E (aktif olanlar) elendi. D pasif şık.
- Anahtar kelime: "over the past decade" → süreç anahtarı → Present Perfect.
- Uyum: D = has been made = Present Perfect Passive. Tüm filtrelerden geçti.
- Doğru cevap: D
YDS Tarzı Çözümlü Pasif Soruları (1-5)
Aşağıda YDS sınavının cümle tamamlama bölümünde karşılaşabileceğin türde beş soru ve detaylı çözümleri yer alıyor. Her soru, passive voice'un farklı bir alt başlığını test ediyor.
Soru 1 — Simple Past Passive
The Hagia Sophia ____ as a church in the 6th century but was later converted into a mosque.
A) builds B) was built C) has built D) is building E) had built
Çözüm:
- Özneye sor: "The Hagia Sophia" kendi kendini inşa edemez → pasif gerekli.
- Anahtar: "in the 6th century" → kesin geçmiş zaman → Simple Past.
- Pasif Past: was/were + V3 → was built.
- Doğru cevap: B
Soru 2 — Modal Passive
All laboratory equipment ____ before the experiment can begin.
A) must check B) must be checking C) must be checked D) must have checked E) must have been checked
Çözüm:
- Özneye sor: "Laboratory equipment" kendi kendini kontrol edemez → pasif gerekli.
- Anahtar: "before the experiment can begin" → gelecekte yapılacak bir talimat → Present Modal Passive.
- Pasif kalıp: modal + be + V3 → must be checked.
- Doğru cevap: C (E perfect modal'dır, geçmişte yapılmış olmalı anlamı verir; bu cümlede gelecek yönelimi var.)
Soru 3 — Perfect Modal Passive
The accident ____ if the driver had paid attention to the warning signs.
A) would prevent B) could have been prevented C) must be prevented D) should prevent E) has prevented
Çözüm:
- Özneye sor: "The accident" kendi kendini önleyemez → pasif gerekli.
- Anahtar: "if the driver had paid..." → 3. tip conditional yapısı → sonuç cümlesi would/could/might have been V3.
- Anlam: "Önlenebilirdi (önlenmedi)" → could have been prevented.
- Doğru cevap: B
Soru 4 — Passive Reduction
The report ____ by the committee last week contains valuable recommendations for reform.
A) preparing B) to prepare C) prepared D) prepares E) has prepared
Çözüm:
- Cümlenin yüklemini belirle: Asıl yüklem "contains" — tek başına. Boşluğun olduğu kısım sıfat cümleciği görevi görüyor.
- Reduction analizi: "The report [which was] prepared by the committee last week..."
- Pasif reduction kuralı: which + be atılır, V3 kalır → prepared.
- Doğru cevap: C (A active reduction Ving olurdu — uygun değil. B infinitive cümle yapısına uymaz. D, E yüklem konumunda olamaz.)
Soru 5 — Present Perfect Passive
Recent breakthroughs in genetic research suggest that significant progress ____ in the treatment of inherited diseases over the past two decades.
A) makes B) is making C) has made D) has been made E) was making
Çözüm:
- Özneye sor: "Significant progress" kendi kendini "yapamaz" → pasif gerekli.
- Anahtar: "over the past two decades" → geçmişten şimdiye uzanan süreç → Present Perfect.
- Pasif Present Perfect: have/has been + V3 → has been made.
- Doğru cevap: D
YDS Tarzı Çözümlü Pasif Soruları (6-10) — Causative ve Reduction
Soru 6 — Causative Passive (Pasif Ettirgen)
After the storm damaged the roof, the homeowner had it ____ by a professional contractor.
A) repair B) repairing C) repaired D) to repair E) being repaired
Çözüm:
- Yapı tespiti: "had + it (something) + ___" → pasif causative kalıbı: have + something + V3.
- Çeviri: "Profesyonel bir müteahhide tamir ettirdi."
- Doğru kalıp: have + something + V3 → repaired.
- Doğru cevap: C
Soru 7 — Active Causative (Get + sb + to V1)
The sales manager managed to get the team ____ overtime to meet the quarterly deadline.
A) work B) working C) to work D) worked E) be worked
Çözüm:
- Yapı tespiti: "get + the team (somebody) + ___" → aktif causative kalıbı.
- Get'in farkı: have/make/let yalın V1 alır; get ise to + V1 alır.
- Doğru kalıp: get + sb + to V1 → to work.
- Doğru cevap: C
Soru 8 — Stative / Doğuştan Pasif
Bolivia ____ as one of the few landlocked countries in South America.
A) knows B) is known C) knew D) has known E) is knowing
Çözüm:
- Özneye sor: "Bolivia" bir ülke; "tanınır mı / tanır mı?" → tanınır.
- Stative passive kalıbı: be known as / for doğuştan pasif yapıdır.
- Tense: Genel/sürekli bilgi → Simple Present → is known.
- Doğru cevap: B
Soru 9 — Reporting Verb Passive (It Yapısı)
It ____ that ancient Egyptians used hieroglyphics for over three thousand years before the script was deciphered in the 19th century.
A) believes B) is believing C) is believed D) has believing E) believed
Çözüm:
- Yapı tespiti: "It ___ that..." → reporting verb passive kalıbı (It is believed / said / known that...).
- Tense: Genel kabul gören tarihsel bilgi → Simple Present Passive → is believed.
- Doğru cevap: C
Soru 10 — Reporting Verb Alternatifi (sb + is said to V1)
William Shakespeare is said ____ over 37 plays during his career as a playwright.
A) to write B) to be written C) to have written D) to have been written E) writing
Çözüm:
- Yapı tespiti: "Shakespeare is said + to..." → reporting verb passive'in alternatif formu.
- Anlam: Shakespeare zaten geçmişte yaşamış; oyunları o yazmış (aktif). Geçmişe atıf var → perfect infinitive aktif: to have V3.
- Eylemi yapan: Shakespeare yazdı (aktif), pasif değil. → "to have written" (yazmış olduğu).
- Doğru cevap: C (D pasif olur — "yazılmış olduğu" — Shakespeare öznesi yazan, yazılan değil.)
Strateji: YDS'de pasif sorusu çözerken iki adım sıralı: (1) Mantıksal özne yapan mı, yapılan mı? (2) Zaman belirteçleri hangi tense'i zorunlu kılıyor? Bu iki filtreyle şıkları teke indirebilirsin. Çeviriye gerek kalmadan çoğu sorunun cevabı bulunur.
YDS'nin Pasifte Sık Yaptığı 8 Tuzak ve Çözüm Önerileri
YDS'de pasif konusundan gelen sorularda en sık yapılan hatalar belirli kalıplarda toplanır. Aşağıda bu tuzakları ve çözüm önerilerini göreceksin.
Tuzak 1 — Aktif vs Pasif Şık Yan Yana
Belirti: Şıklar A) discovered, B) was discovered, C) has discovered, D) is discovering şeklinde sıralanmış.
Çözüm: Özneye "yapan mı, yapılan mı" sorusu sor. Çoğu zaman özne nesne pozisyonundadır, pasif zorunludur.
Tuzak 2 — Should have V3 vs Must have been V3
Belirti: Geçmişe yönelik modal sorusu, "yapılmadı / yapılmış olmalı" arasında karar gerekli.
Çözüm: Bağlamı kontrol et:
- Pişmanlık / yapılmadı → should have been V3.
- Kesin çıkarım / yapılmış olmalı → must have been V3.
- Belirsiz tahmin → may/might have been V3.
- Önlenebilirdi / olabilirdi → could have been V3.
Tuzak 3 — V3 Bağlanan Reduction Yerine Ving
Belirti: "The book ___ by Pamuk became a bestseller" sorusunda A) writing, C) written.
Çözüm: Niteliyen şey eylemi yapıyor mu (active → Ving) yoksa eylemden etkileniyor mu (passive → V3)? Kitap yazıyor değil, yazılıyor → V3 (written).
Tuzak 4 — Intransitive Fiillerin Pasifleştirilmesi
Belirti: Şıklarda was happened, were arrived, was passed away gibi yapılar.
Çözüm: Bu fiiller geçişsiz; nesne almazlar, pasifleşmezler. Bu tip şıkları otomatik ele.
Tuzak 5 — Have Sb V1 vs Have Sth V3 Karışıklığı
Belirti: Causative sorularında "had her brother fix" mi yoksa "had the car fixed" mi?
Çözüm: Boşluğun arkasına bak:
- Boşluk arkasında kişi → V1 (had her brother fix the car).
- Boşluk arkasında nesne → V3 (had the car fixed).
Tuzak 6 — Get Sb V1 yerine Get Sb to V1
Belirti: Şıklarda "got him do" ile "got him to do" yan yana.
Çözüm: have, make, let yalın V1 alır; get tek istisnadır: to + V1 alır.
Tuzak 7 — Stative Passive'i Aktif Sanma
Belirti: "Bolivia ___ as one of the landlocked countries" sorusunda "knows" (aktif) çekici görünebilir.
Çözüm: Stative passive kalıplarını ezberle: be known for/as, be related to, be based on, be qualified for, be landlocked, be interested in, be tired of. Bunlar her zaman pasiftir.
Tuzak 8 — It is Said + that vs Sb is Said + to
Belirti: "It is said that he won" ve "He is said to have won" iki ayrı şıkta.
Çözüm: Cümle başı "It"se → that'li yapı (It is said that...). Cümle başı kişi/varlıksa → to'lu yapı (He is said to V1 / to have V3). İkisi anlam olarak eşittir.
Son uyarı: YDS'de aynı soruda birden fazla doğru gibi görünen şık bulursan, mutlaka iki filtreye dön: (1) Zaman belirteçleri ve (2) Cümlenin mantıksal öznesi yapan mı yoksa etkileniyor mu. Pasif konusunda bu iki filtre neredeyse her zaman cevabı tek şıka indirir.
Pasif Konusunun Hızlı Tekrarı — Tek Sayfa Özet
- Pasifin formülü: be + V3. Be ailesinden bir öğe + fiilin üçüncü hali.
- Be aile üyeleri: am, is, are, was, were, be (modal sonrası), been (perfect sonrası), being (continuous).
- V3: written, taken, broken, done, made, given, sent, found... (sabit, asla değişmez).
- Modal pasif: modal + be + V3 (must be done).
- Perfect modal pasif: modal + have been + V3 (should have been done).
- Gerund pasif: being + V3 (after being chosen).
- Infinitive pasif: to be + V3 (needs to be done) / to have been + V3 (claims to have been deceived).
- Reduction pasif: which/that + be atılır, V3 kalır (the book written by...).
- Causative pasif: have/get + something + V3 (had my phone repaired).
- Reporting verb pasif: It is said that... / X is said to V1 / to have V3.
- Intransitive fiiller (happen, arrive, die, seem, exist) pasifleşmez.
- YDS klasik tuzağı: aktif/pasif şık tuzağı; çözüm "özne yapan mı, yapılan mı" sorusu.
Bu Makaleden
Anahtar Bilgiler
- Passive voice (edilgen çatı), eylemi yapandan çok eylemin kendisini öne çıkarır; akademik, haber, talimat ve bilimsel metinlerin temel cümle yapısıdır.
- Passive'in evrensel formülü: be + V3 (zamana göre çekimli be fiili + fiilin üçüncü hali). Be aile üyeleri: am, is, are, was, were, be, been, being.
- Passive yapımının dört adımı: (1) cümle öğelerini ayır, (2) nesneyi başa al, (3) be fiilini orijinal cümlenin tense'ine göre çekimle, (4) gerekiyorsa "by + agent" ekle.
- Tense bazında pasif: Simple Present (is/are V3), Simple Past (was/were V3), Future (will be V3), Present Perfect (has/have been V3), Past Perfect (had been V3), Future Perfect (will have been V3), Continuous (being V3).
- Modal passive: modal + be + V3 (must be done, should be encouraged). Perfect modal passive: modal + have been + V3 (should have been V3 = yapılmalıydı, must have been V3 = yapılmış olmalı, could have been V3 = yapılabilirdi).
- Gerund passive: being + V3 (afraid of being criticized, after being notified, avoid being asked). Perfect gerund: having been + V3.
- Infinitive passive: to be + V3 (needs to be reviewed, expects to be promoted). Perfect infinitive: to have been + V3 (claims to have been deceived).
- Causative aktif: have/make/let + sb + V1 (had her fix); get + sb + to V1 (got him to fix). Causative pasif: have/get + something + V3 (had my car fixed, got my hair cut).
- Reporting verb passive'in iki formu: (1) It is said/believed/thought that + clause (genel görüş), (2) Subject + is/was said to V1 / to have V3 (eş anlamlı alternatif).
- Stative (doğuştan) pasif yapılar: be known for/as, be based on, be related to, be associated with, be tired of, be accustomed to, be covered with, be filled with, be landlocked, be qualified for, be interested in.
- Passive reduction: "which/that/who + be + V3" yapısı kısaltıldığında bağlaç ve be düşer, geriye sadece V3 kalır (The book [which was] written by... → The book written by...). Active reduction Ving alır, passive reduction V3.
- Intransitive (geçişsiz) fiiller pasifleşmez: happen, occur, take place, arrive, come, go, die, pass away, fall, rise, seem, appear, exist, live, belong, disappear, sleep, graduate.
- Çift nesne alan fiiller (give, send, tell, offer, teach, ask) iki farklı pasif yapıya izin verir: doğrudan ve dolaylı nesne sırayla cümle başına alınabilir.
- YDS'nin klasik aktif/pasif şık tuzağı: özneye "bu özne eylemi yapabilir mi yoksa eylemden etkilenir mi" sorusu sorulduğunda doğru cevap genellikle bulunur.
- YDS pasif sorularını çözme akışı: (1) özne yapan mı yapılan mı, (2) zaman anahtar kelimeleri hangi tense'i istiyor, (3) tense uyumu kontrolü. Çeviriye genelde gerek kalmaz.
Öğrendiklerini Pekiştir
Bu konuda kendini sına
Sıkça Sorulanlar
Bu konuda merak edilenler
YDS Grammar — Passive Voice (Edilgen Çatı) konusu YDS sınavında çıkar mı?
Evet, YDS Grammar — Passive Voice (Edilgen Çatı) konusu YDS sınav müfredatında yer almaktadır. SoruCozme'de bu konuya özel test soruları ve konu anlatımı bulunmaktadır.
YDS Grammar — Passive Voice (Edilgen Çatı) konusunda test çözebilir miyim?
Evet, YDS Grammar — Passive Voice (Edilgen Çatı) konusunda SoruCozme platformunda ücretsiz test soruları mevcuttur. Konu anlatımını okuduktan sonra hemen test çözerek öğrendiğinizi pekiştirebilirsiniz.
SoruCozme'de kaç soru ve kaç konu var?
SoruCozme platformunda 16.000+ soru ve 474 konu bulunmaktadır. KPSS, DGS, YDS, TYT, Ehliyet, İngilizce ve Açık Öğretim sınavlarına yönelik tüm içerikler ücretsizdir.