İçindekiler (9 bölüm)
1Yerel Yönetim Kavramı ve Temel İlkeler
Yerel yönetimler, KPSS Vatandaşlık bölümünde her yıl en az 2-3 soruyla karşılaşılan temel konulardan biridir. Özellikle organların birbirine karıştırılması, büyükşehir meclisinin oluşum biçimi ve 6360 sayılı kanun değişiklikleri sınavda en çok sorulan başlıklardır.
Yerel yönetimler (mahalli idareler), belirli bir coğrafi alanda yaşayan belde halkının ortak ve yerel nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan, karar organları seçmenler tarafından belirlenen, idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişilikleridir. Anayasanın 127. maddesi yerel yönetimlerin anayasal çerçevesini belirler.
Yerinden Yönetim İlkesi
Yerel yönetimler, yerinden yönetim (adem-i merkeziyet) ilkesinin somut uygulamalarıdır. Bu ilkeye göre bazı kamu hizmetleri, merkezi yönetimden ayrı bir tüzel kişilik bünyesinde, o bölgenin sakinleri tarafından yönetilir. Merkezi yönetimden temel farkları şöyle özetlenebilir:
| Özellik | Merkezi Yönetim | Yerel Yönetim |
|---|---|---|
| Tüzel kişilik | Devlet tüzel kişiliği | Ayrı kamu tüzel kişiliği |
| Karar organı | Atanmış veya seçilmiş | Seçimle belirlenir |
| Bütçe | Genel bütçe | Kendi bütçesi (mali özerklik) |
| Hizmet alanı | Ülke geneli | Belirli coğrafi alan |
| Denetim | Hiyerarşik denetim | İdari vesayet denetimi |
Anayasal Yerel Yönetim Birimleri
Anayasa m.127'ye göre Türkiye'de üç tür yerel yönetim birimi bulunmaktadır:
- İl Özel İdaresi
- Belediye (büyükşehir belediyeleri dahil)
- Köy
Dikkat: Mahalle, yerel yönetim birimi DEĞİLDİR ve kamu tüzel kişiliğine sahip değildir. Bu, KPSS'de en sık sorulan çeldirici bilgilerden biridir. Mahallenin muhtarı ve ihtiyar heyeti olsa da bunlar yerel yönetim organı sayılmaz.
Yerel Yönetimlerin Ortak Özellikleri
- Karar organları seçimle belirlenir (5 yıl)
- Ayrı kamu tüzel kişiliğine sahiptir
- İdari ve mali özerklik vardır
- Kuruluşları kanunla düzenlenir
- Merkezi yönetimin idari vesayet denetimine tabidir
- Mahalli müşterek ihtiyaçları karşılamak üzere kurulur
2İl Özel İdaresi
İl özel idaresi, il halkının mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan yerel yönetim birimidir. Her ilin kurulmasıyla birlikte kendiliğinden oluşur; ayrı bir kuruluş işlemi gerekmez. İl özel idaresinin üç temel organı vardır:
1. Vali — Yürütme Organı
İl özel idaresinin başı ve yürütme organı validir. Burada dikkat edilmesi gereken kritik nokta, valinin seçilmiş değil atanmış bir görevli olmasıdır. Vali, İçişleri Bakanlığının teklifiyle Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Dolayısıyla il özel idaresinde yürütme organı seçimle değil atamayla göreve gelir.
KPSS İpucu: Yerel yönetimlerde "karar organları seçimle belirlenir" kuralı vardır; ancak vali seçilmiş değil atanmış bir görevlidir. Vali, il özel idaresinin yürütme organıdır, karar organı değildir. Bu ayrım sınavda sıkça sorulmaktadır.
2. İl Genel Meclisi — Karar Organı
İl özel idaresinin en yetkili karar organı, üyeleri halk tarafından 5 yıllık süre için seçilen İl Genel Meclisidir. İl genel meclisi, il özel idaresinin bütçesini kabul eder, stratejik planını onaylar ve yerel düzenleyici işlemler yapar. Başkanlığını kendi üyeleri arasından seçtiği bir başkan yürütür (vali değil!).
3. İl Encümeni — Danışma ve Yürütme Yardımcısı
İl encümeni, il özel idaresinin karma yapılı organıdır. Hem seçilmiş hem de atanmış üyelerden oluşur:
- 5 seçilmiş üye: İl genel meclisi üyeleri arasından seçilir
- 5 atanmış üye: Vali tarafından birim amirleri arasından belirlenir
- Toplam 10 üye, başkanlığını vali yapar
6360 Sayılı Kanun ve İl Özel İdaresinin Kaldırılması
2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı kanun ile büyükşehir olan 30 ilde il özel idareleri kaldırılmıştır. Günümüzde il özel idaresi yalnızca büyükşehir olmayan 51 ilde varlığını sürdürmektedir.
Dikkat: KPSS'de "il özel idaresi tüm illerde var mıdır?" biçiminde sorular gelebilir. Doğru cevap: Hayır, 30 büyükşehirde kaldırılmıştır; yalnızca 51 ilde mevcuttur.
3Belediye — Kuruluş, Organlar ve Görevleri
Belediye, belde sakinlerinin mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan yerel yönetim birimidir. Belediye teşkilatının kurulabilmesi için belirli koşulların sağlanması gerekir.
Kuruluş Koşulları
- Nüfusu 5.000 ve üzeri olan yerleşim yerlerinde belediye kurulabilir
- İl ve ilçe merkezlerinde nüfusa bakılmaksızın belediye kurulması zorunludur
- Nüfusu 2.000'in altına düşen belediyeler, köye dönüştürülür
1. Belediye Başkanı — Yürütme Organı
Belediyenin başı ve yürütme organı belediye başkanıdır. Halk tarafından çoğunluk sistemiyle 5 yıl için doğrudan seçilir. Çoğunluk sistemi, en çok oyu alan adayın seçilmesi anlamına gelir; ikinci tur veya baraj yoktur.
2. Belediye Meclisi — Karar Organı
Belediyenin en yetkili karar organı belediye meclisidir. Üyeleri halk tarafından nispi temsil sistemiyle 5 yıl için seçilir. Nispi temsil, partilerin aldıkları oy oranında temsilci çıkarması demektir. Belediye meclisi seçimlerinde %10 baraj uygulanmaktadır.
KPSS İpucu: Belediye başkanı çoğunluk sistemiyle, belediye meclisi ise nispi temsil sistemiyle seçilir. Bu iki farklı seçim sistemini karıştırmayın. KPSS'de "belediye başkanı nispi temsille mi seçilir?" gibi çeldirici sorular gelmektedir.
3. Belediye Encümeni — Karma Yapılı Organ
Belediye encümeni, hem seçilmiş hem de atanmış üyelerden oluşan karma yapılı bir organdır. İl encümenine benzer şekilde, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından seçtiği üyeler ile belediye başkanının atadığı birim amirlerinden oluşur. Başkanlığını belediye başkanı yapar.
Belediyenin Temel Görevleri
- Su, kanalizasyon ve ulaşım hizmetleri
- İmar planı ve şehir düzenlemesi
- Çevre temizliği ve katı atık yönetimi
- İtfaiye ve acil yardım hizmetleri
- Kültür, sanat ve spor tesisleri
- Cenaze ve defin hizmetleri
Belediye Başkanlığının Düşürülmesi
Seçilme yeterliliğini kaybeden belediye başkanının başkanlığını Danıştay düşürür. Ayrıca mazeretsiz ve kesintisiz olarak 20 günden fazla görevini terk eden veya tutuklanma nedeniyle görevinden uzak kalan başkanın başkanlığının düşmesine İçişleri Bakanlığının başvurusu üzerine yine Danıştay karar verir.
Belediye Meclisinin Feshi
Belediye meclisi, İçişleri Bakanlığının başvurusu üzerine Danıştay kararıyla feshedilebilir. Fesih gerekçesi, meclisin görevini yerine getirmemesi veya yasadışı karar almasıdır. İçişleri Bakanlığı doğrudan fesih yetkisine sahip değildir; yargı kararı zorunludur.
KPSS İpucu: Hem belediye başkanlığının düşürülmesi hem belediye meclisinin feshi için Danıştay kararı gerekir. İçişleri Bakanlığı tek başına bu kararları veremez.
4Büyükşehir Belediyesi ve 6360 Sayılı Kanun
Büyükşehir belediyesi, nüfusu 750.000'i aşan illerde kanunla kurulan özel bir belediye türüdür. Büyükşehir belediye sistemi, iki kademeli bir yapıya sahiptir: üstte büyükşehir belediyesi, altta ilçe belediyeleri yer alır.
Kuruluş Şartları
- İlin toplam nüfusu 750.000'den fazla olmalıdır
- Kuruluşu kanunla yapılır (Cumhurbaşkanı kararnamesiyle değil!)
- Büyükşehir olan illerde il özel idaresi kaldırılır
Büyükşehir Belediye Meclisinin Oluşumu
Büyükşehir belediye meclisinin oluşum biçimi, KPSS'de en çok sorulan konulardan biridir. Büyükşehir belediye meclisi için ayrı bir seçim yapılmaz. Meclis şu şekilde oluşur:
- Tüm ilçe belediye başkanları doğrudan üyedir
- Her ilçe belediye meclisinin üye sayısının beşte biri (1/5'i) büyükşehir belediye meclisine katılır
Dikkat: Büyükşehir belediye meclisi için ayrı seçim YOKTUR. Meclis, ilçe belediye başkanları ve ilçe meclis üyelerinin 1/5'inden oluşur. KPSS'de "büyükşehir belediye meclisi doğrudan halk tarafından mı seçilir?" sorusu sık gelir; cevap HAYIR'dır.
Büyükşehir Belediye Başkanı
Büyükşehir belediye başkanı, il genelinde halk tarafından çoğunluk sistemiyle 5 yıl için doğrudan seçilir. Büyükşehir belediyesinin yürütme organıdır.
6360 Sayılı Kanunun Getirdiği Değişiklikler (2012)
2012 yılında yürürlüğe giren 6360 sayılı kanun, Türkiye'nin yerel yönetim yapısında köklü değişiklikler yapmıştır:
- Mevcut 16 büyükşehire 14 yeni büyükşehir eklenerek toplam sayı 30'a çıkarılmıştır
- Büyükşehirlerde il sınırı = belediye sınırı olmuştur (mülki sınırlar birleştirilmiştir)
- Büyükşehirlerdeki il özel idareleri kaldırılmıştır
- Belde belediyeleri ilçe belediyelerine dönüştürülmüş veya kapatılmıştır
- Büyükşehirlerdeki köyler mahalleye dönüştürülmüştür
- Toplam 1.592 belediye ve 16.082 köy tüzel kişiliğini kaybetmiştir
KPSS İpucu: 6360 sayılı kanunla ilgili sayısal veriler sınavda doğrudan sorulabilir. Özellikle "16+14=30 büyükşehir", "köylerin mahalleye dönüşmesi" ve "il sınırı=belediye sınırı" bilgileri kritiktir.
30 Büyükşehir Belediyesi
Türkiye'de büyükşehir statüsünde toplam 30 il bulunmaktadır:
İlk 16 büyükşehir: Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, İstanbul, İzmir, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Sakarya, Samsun
6360 ile eklenen 14 büyükşehir: Aydın, Balıkesir, Denizli, Hatay, Kahramanmaraş, Malatya, Manisa, Mardin, Muğla, Ordu, Şanlıurfa, Tekirdağ, Trabzon, Van
5Köy Yönetimi
Köy, Türkiye'nin en küçük ve en eski yerel yönetim birimidir. 1924 tarihli 442 sayılı Köy Kanunu, cumhuriyet döneminde çıkarılan ilk kanunlardan biridir ve köy yönetimini düzenler. Nüfusu 150 ile 2.000 arasında olan yerleşim yerleri köy statüsündedir.
Köyün Üç Organı
1. Muhtar — Yürütme Organı
Köyün yürütme organı olan muhtar, köy sakinleri tarafından 5 yıl için seçilir. Muhtar hem devletin köydeki temsilcisi hem de köy tüzel kişiliğinin yürütme organıdır. Bu ikili görev yapısı muhtarı diğer yerel yönetim başkanlarından ayırır.
2. İhtiyar Meclisi — Karar ve Danışma Organı
Köyün karar ve danışma organı olan ihtiyar meclisi, iki tür üyeden oluşur:
- Seçilmiş üyeler: Köy halkı tarafından seçilir
- Doğal üyeler: Köy öğretmeni ve köy imamı (seçimsiz, görevleri gereği otomatik üye)
KPSS İpucu: İhtiyar meclisinin doğal üyelerini ezberleyin: köy öğretmeni ve köy imamı. Bu iki kişi seçilmeden, görevleri gereği ihtiyar meclisinin doğal üyesidir. KPSS'de "ihtiyar meclisinin doğal üyesi kimdir?" sorusu klasiktir.
3. Köy Derneği — En Yüksek Organ
Köy derneği, köyün en yüksek karar organıdır ve köydeki tüm seçmenlerden oluşur. Köy derneği, Türk idare hukuku içinde doğrudan demokrasinin tek örneği olarak kabul edilir. Çünkü kararlar temsilciler aracılığıyla değil, bizzat halk tarafından alınır.
KPSS İpucu: "Türk idare hukukunda doğrudan demokrasinin tek örneği nedir?" sorusunun cevabı köy derneğidir. Köy derneği tüm seçmenlerden oluştuğu için temsilci seçimine gerek kalmaz; bu, doğrudan demokrasi uygulamasıdır.
Köyün İşleri: Zorunlu ve İsteğe Bağlı
| Zorunlu İşler | İsteğe Bağlı İşler |
|---|---|
| Sağlık koruma (sıtma, kolera vb.) | Hamam yapımı |
| Temizlik hizmetleri | Pazar yeri kurulması |
| Yol yapımı ve bakımı | Kooperatif kurulması |
| İçme suyu temini | Çamaşırlık yapımı |
| Okul yapımı ve bakımı | Sulama kanalı açılması |
Önemli bir nokta: İsteğe bağlı işlerin zorunlu hale getirilmesi kararını köy derneği verir.
Köy Gelirleri: Salma ve İmece
Köyün zorunlu ve isteğe bağlı işlerini finanse etmek için iki temel gelir/emek kaynağı vardır:
- Salma: Köy halkından ortak işler için toplanan paradır. İhtiyar meclisi kararıyla her haneye belirli bir miktar salınır. KPSS'de "köy halkının ortak işleri için toplanan paraya ne denir?" şeklinde sorulur.
- İmece: Köy halkının ortak işler için birlikte beden gücüyle çalışmasıdır. Para değil, emek katkısıdır.
Dikkat: Salma = para, İmece = emek. KPSS'de bu ikisi sıkça karıştırılır. Salma kararını ihtiyar meclisi, imece kararını da ihtiyar meclisi verir.
6Mahalle Yönetimi
Mahalle, belediye sınırları içindeki en küçük yönetim birimidir. Ancak mahallenin anayasal anlamda bir yerel yönetim birimi olmadığını ve kamu tüzel kişiliği bulunmadığını kesinlikle bilmek gerekir. Bu, KPSS'nin en sevdiği çeldirici noktalarından biridir.
Mahalle Organları
- Muhtar: 5 yıl için seçilir. Adaylık usulü yoktur; her seçmen aday olabilir
- İhtiyar Heyeti: 4 asil + 4 yedek üyeden oluşur (köy ihtiyar meclisinden farklı!)
Dikkat: Köyde ihtiyar meclisi, mahallede ihtiyar heyeti vardır. İsimleri benzer olsa da farklı yapılardır. Ayrıca mahallenin tüzel kişiliği yoktur; dolayısıyla bütçesi, malvarlığı ve borçlanma yetkisi de yoktur.
Mahalle ile Köy Arasındaki Farklar
| Özellik | Köy | Mahalle |
|---|---|---|
| Tüzel kişilik | VAR | YOK |
| Yerel yönetim birimi | Evet (Anayasa m.127) | Hayır |
| Danışma organı | İhtiyar Meclisi | İhtiyar Heyeti |
| Doğal üye | Öğretmen + İmam | Yok |
| Bütçe | Kendi bütçesi var | Bütçesi yok |
7İdari Vesayet Denetimi
İdari vesayet, merkezi yönetimin yerel yönetimler üzerinde uyguladığı denetim mekanizmasıdır. Anayasanın 127/5. maddesi bu denetimin çerçevesini belirler. İdari vesayet, hiyerarşik denetimden farklıdır: hiyerarşi aynı tüzel kişilik içindeki üst-alt ilişkisi iken, vesayet farklı tüzel kişilikler arasındaki denetim ilişkisidir.
İdari Vesayet ile Hiyerarşi Farkı
| Özellik | Hiyerarşi | İdari Vesayet |
|---|---|---|
| Tüzel kişilik | Aynı tüzel kişilik içinde | Farklı tüzel kişilikler arası |
| İlişki türü | Üst-ast ilişkisi | Denetim ilişkisi |
| Emir verme | Vardır | Yoktur |
| Yerindelik | Denetlenebilir | Denetlenemez |
| Örnek | Bakan - Müsteşar | İçişleri Bakanlığı - Belediye |
İdari Vesayet Denetiminin Kapsamı
- Hukuka uygunluk denetimi YAPILIR: Yerel yönetimin aldığı kararlar hukuka uygun mu?
- Yerindelik denetimi YAPILAMAZ: Karar doğru mu, isabetli mi, başka türlü mü olmalıydı? Bu sorular sorulamaz.
Dikkat: İdari vesayette yerindelik denetimi YAPILAMAZ. Bu, KPSS'nin en çok sorduğu bilgilerden biridir. Merkezi yönetim yerel yönetimin kararlarının hukuka uygun olup olmadığını denetleyebilir; ancak "bu karar doğru muydu, daha iyi bir karar alınabilir miydi?" diye sorgulayamaz.
Vesayet Denetiminin Araçları
- Belediye meclisinin feshi: İçişleri Bakanlığının başvurusu + Danıştay kararı gerekir
- Belediye başkanının görevden uzaklaştırılması: İçişleri Bakanı tarafından, soruşturma veya kovuşturma nedeniyle geçici olarak yapılabilir
- İdari işlemlerin iptali: Vesayet makamı doğrudan iptal edemez; yargıya başvurur
KPSS İpucu: Belediye meclisini doğrudan İçişleri Bakanlığı feshedemez; Danıştay kararı şarttır. Bu yargısal güvence, yerel yönetimlerin özerkliğinin korunması açısından kritiktir.
8Yerel Yönetim Karşılaştırma Tablosu
Aşağıdaki tablo, tüm yerel yönetim birimlerinin organlarını, seçim sistemlerini ve temel özelliklerini karşılaştırmalı olarak sunmaktadır. Bu tabloyu KPSS'ye hazırlanırken mutlaka ezberleyin:
| Birim | Yürütme | Karar | Danışma/Karma | Seçim |
|---|---|---|---|---|
| İl Özel İdaresi | Vali (atanmış) | İl Genel Meclisi | İl Encümeni (5+5) | Meclis: Nispi temsil |
| Belediye | Başkan (seçilmiş) | Belediye Meclisi | Belediye Encümeni | Başkan: Çoğunluk / Meclis: Nispi |
| Büyükşehir Belediyesi | Başkan (seçilmiş) | Büyükşehir Meclisi | Büyükşehir Encümeni | Başkan: Çoğunluk / Meclis: Ayrı seçim yok |
| Köy | Muhtar (seçilmiş) | Köy Derneği | İhtiyar Meclisi | Muhtar: Çoğunluk |
| Mahalle (yerel yön. DEĞİL) | Muhtar (seçilmiş) | - | İhtiyar Heyeti | Muhtar: Çoğunluk |
KPSS İpucu: İl özel idaresinde yürütme organı atanmıştır (vali); diğer tüm yerel yönetimlerde yürütme organı seçilmiştir. Bu, KPSS'de sık karşılaşılan bir ayrımdır. Ayrıca köyün en yüksek organı muhtar veya ihtiyar meclisi değil, köy derneğidir.
Seçim Dönemleri
- Tüm yerel yönetim seçimleri 5 yılda bir yapılır
- Yerel seçimler Mart ayının son Pazar günü gerçekleştirilir
- Belediye başkanları ve muhtarlar çoğunluk sistemiyle, belediye meclisleri ve il genel meclisleri nispi temsil sistemiyle seçilir
9KPSS'de Sık Sorulan ve Çeldirici Noktalar
Yerel yönetimler konusu, KPSS Vatandaşlık bölümünde her yıl mutlaka soru gelen bir alandır. Aşağıda sınavda en çok karşılaşılan çeldirici bilgiler ve bunların doğruları listelenmiştir:
En Sık Sorulan Çeldiriciler
1. "Mahalle yerel yönetim birimidir" — YANLIŞ. Mahalle tüzel kişiliğe sahip değildir ve Anayasa m.127'de sayılan yerel yönetim birimlerinden biri değildir.
2. "Büyükşehir belediye meclisi doğrudan seçilir" — YANLIŞ. Büyükşehir belediye meclisi için ayrı seçim yapılmaz; ilçe belediye başkanları + ilçe meclis üyelerinin 1/5'inden oluşur.
3. "Vali seçimle iş başına gelir" — YANLIŞ. Vali atanmış bir görevlidir; İçişleri Bakanlığı teklifi ile Cumhurbaşkanı atar.
4. "İdari vesayette yerindelik denetimi yapılır" — YANLIŞ. İdari vesayette yalnızca hukuka uygunluk denetimi yapılır; yerindelik denetimi kesinlikle yapılamaz.
5. "İl özel idaresi tüm illerde vardır" — YANLIŞ. 6360 sayılı kanunla 30 büyükşehirde kaldırılmıştır; yalnızca 51 ilde mevcuttur.
6. "İçişleri Bakanlığı belediye meclisini doğrudan feshedebilir" — YANLIŞ. Belediye meclisi, İçişleri Bakanlığının başvurusu üzerine ancak Danıştay kararıyla feshedilebilir.
7. "Köyün en yüksek organı muhtardır" — YANLIŞ. Köyün en yüksek organı köy derneğidir (tüm seçmenler). Muhtar yürütme organıdır.
Sayısal Bilgiler Özeti
- 30 büyükşehir belediyesi (16 eski + 14 yeni)
- 51 ilde il özel idaresi mevcut
- 5.000+ nüfus: belediye kurulabilir
- 2.000 altı nüfus: belediye köye dönüşür
- 750.000+ nüfus: büyükşehir olabilir
- 150-2.000 nüfus: köy statüsü
- 5 yıl: tüm yerel yönetim seçim süresi
- 1/5: ilçe meclis üyelerinin büyükşehir meclisine katılma oranı
- 10 üye: il encümeni (5 seçilmiş + 5 atanmış)
- 442 sayılı kanun: Köy Kanunu (1924)
- 6360 sayılı kanun: Büyükşehir reformu (2012)
Konuyla İlgili Anayasa Maddeleri
- Madde 123: İdarenin kuruluş ve görevleri merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayanır
- Madde 126: Merkezi idarenin taşra teşkilatı (il, ilçe, bucak)
- Madde 127: Mahalli idarelerin kuruluşu, görevleri, yetkileri, seçim usulleri ve idari vesayet
Anahtar Bilgiler
- Anayasa m.127'ye göre üç yerel yönetim birimi: İl Özel İdaresi, Belediye, Köy — Mahalle yerel yönetim birimi DEĞİLDİR
- Yerel yönetimlerin karar organları seçimle, kuruluşları kanunla belirlenir; idari ve mali özerkliğe sahiptir
- İl özel idaresinde vali ATANMIŞ yürütme organıdır; karar organı İl Genel Meclisi (seçilmiş) dir
- İl encümeni karma yapılıdır: 5 seçilmiş + 5 atanmış = 10 üye
- 6360 sayılı kanunla 30 büyükşehirde il özel idaresi kaldırılmıştır; yalnızca 51 ilde mevcuttur
- Belediye başkanı çoğunluk sistemiyle, belediye meclisi nispi temsil sistemiyle (%10 baraj) seçilir
- Nüfusu 5.000+ olan yerlerde belediye kurulabilir; 2.000 altına düşen belediye köye dönüştürülür
- Büyükşehir belediye meclisi için AYRI SEÇİM YOKTUR — ilçe belediye başkanları + ilçe meclis üyelerinin 1/5'i
- 6360 ile 14 yeni büyükşehir eklendi (16+14=30), köyler mahalleye dönüştü, 1.592 belediye + 16.082 köy tüzel kişilik kaybetti
- Büyükşehir olma şartı: 750.000+ nüfus ve kanunla kurulma
- Köyün en yüksek organı köy derneğidir (tüm seçmenler) — Türk idare hukukunda doğrudan demokrasinin tek örneği
- Köy ihtiyar meclisinin doğal üyeleri: köy öğretmeni ve köy imamı
- Köyün zorunlu işleri: sağlık, temizlik, yol, içme suyu, okul; isteğe bağlı işlerin zorunlu yapılması köy derneği kararıyla olur
- Mahallenin tüzel kişiliği YOKTUR; ihtiyar heyeti vardır (4 asil + 4 yedek)
- İdari vesayette hukuka uygunluk denetimi YAPILIR, yerindelik denetimi YAPILAMAZ
- Hiyerarşi aynı tüzel kişilik içi; idari vesayet farklı tüzel kişilikler arası denetimdir
- Belediye başkanlığının düşürülmesi ve meclis feshi için Danıştay kararı zorunludur; İçişleri Bakanlığı tek başına karar veremez
- Salma = köy halkından ortak işler için toplanan PARA; İmece = ortak işler için beden gücüyle çalışma (EMEK)
- Tüm yerel seçimler 5 yılda bir, Mart ayının son Pazar günü yapılır
- 442 sayılı Köy Kanunu (1924), cumhuriyet döneminin ilk kanunlarındandır
- Büyükşehirlerde il sınırı = belediye sınırıdır (6360 ile birleştirilmiştir)
Sıkça Sorulan Sorular
Yerel Yönetimler — İl Özel İdaresi, Belediye, Köy konusu KPSS sınavında çıkar mı?
Evet, Yerel Yönetimler — İl Özel İdaresi, Belediye, Köy konusu KPSS sınav müfredatında yer almaktadır. SoruCozme'de bu konuya özel test soruları ve konu anlatımı bulunmaktadır.
Yerel Yönetimler — İl Özel İdaresi, Belediye, Köy konusunda test çözebilir miyim?
Evet, Yerel Yönetimler — İl Özel İdaresi, Belediye, Köy konusunda SoruCozme platformunda ücretsiz test soruları mevcuttur. Konu anlatımını okuduktan sonra hemen test çözerek öğrendiğinizi pekiştirebilirsiniz.
SoruCozme'de kaç soru ve kaç konu var?
SoruCozme platformunda 13.700+ soru ve 299 konu bulunmaktadır. KPSS, DGS, YDS, TYT, Ehliyet, İngilizce ve Açık Öğretim sınavlarına yönelik tüm içerikler ücretsizdir.